Trẻ nhỏ và thú cưng có thói quen sờ, cắn, nhai những gì trong tầm với. Trong khi đó, khá nhiều loại cây cảnh phổ biến trong nhà lại chứa nhựa hoặc hợp chất gây kích ứng miệng, tiêu hóa. Nếu nhà bạn có bé dưới 5 tuổi hoặc nuôi chó mèo, việc chọn cây cần thêm một tiêu chí: an toàn.
Những cây phổ biến cần lưu ý
Các cây dưới đây được đánh giá là có thể gây kích ứng hoặc ngộ độc nhẹ đến trung bình nếu nhai, nuốt phải (theo danh sách của ASPCA – Hiệp hội phòng chống ngược đãi động vật Hoa Kỳ và tài liệu về cây cảnh):
- Nhóm ráy (họ Araceae): trầu bà, trầu bà lá xẻ (Monstera), lan ý, vạn niên thanh, ngọc ngân, kim tiền, môn, hồng môn. Lá và thân chứa tinh thể canxi oxalat gây bỏng rát miệng, sưng lưỡi, chảy nước dãi, nôn.
- Lưỡi hổ, phát tài (Dracaena): có thể gây nôn, chảy dãi ở chó mèo.
- Đa búp đỏ, bàng Singapore (họ Ficus): nhựa trắng có thể gây kích ứng da và tiêu hóa.
- Lô hội (nha đam), sống đời (Kalanchoe): có thể gây rối loạn tiêu hóa ở thú cưng.
- Hoa ly (lily): đặc biệt nguy hiểm với mèo, kể cả phấn hoa.
Điều này không có nghĩa là không được trồng các cây trên, mà cần đặt chúng ngoài tầm với.
Một số cây được đánh giá ít độc hơn
Theo ASPCA, các cây sau được xếp vào nhóm không độc với chó mèo, phù hợp hơn cho gia đình có trẻ nhỏ và vật nuôi:
- Cau tiểu trâm, cau vàng: dáng mềm mại, hợp để bàn hoặc góc phòng.
- Dây nhện (cỏ lan chi): dễ trồng, có thể treo.
- Dương xỉ Boston: lá rủ đẹp, ưa ẩm.
- Cây đuôi công (Calathea), cây cầu nguyện (Maranta): lá hoa văn đẹp.
- Peperomia (cây trường sinh, cây càng cua): nhỏ gọn, hợp để bàn.
- Lan hồ điệp: lựa chọn hoa trang trí an toàn hơn so với hoa ly.
- Một số loại sen đá (Echeveria): phù hợp nơi nhiều nắng.
Lưu ý: “không độc” không có nghĩa là có thể ăn. Trẻ hoặc vật nuôi nhai nhiều lá cây bất kỳ vẫn có thể bị khó chịu, nôn, và đất, phân bón, thuốc trừ sâu trong chậu cũng là nguồn nguy cơ.
Cách bố trí cây an toàn trong nhà
- Đặt cao: dùng kệ treo tường, giỏ treo trần hoặc kệ cao trên 1,2 m cho các cây thuộc nhóm cần lưu ý.
- Chọn chậu nặng, đế rộng: tránh trẻ hoặc chó mèo làm đổ chậu gây thương tích.
- Phủ mặt chậu: dùng sỏi lớn hoặc lưới phủ để trẻ không bốc đất, mèo không đào bới.
- Thu dọn lá rụng thường xuyên, vì lá rụng trên sàn là thứ trẻ và thú cưng dễ nhặt nhất.
- Cẩn trọng với phân bón, thuốc: ưu tiên loại hữu cơ, cất xa tầm với, không phun thuốc khi trẻ và vật nuôi ở gần.
Nếu trẻ hoặc thú cưng lỡ nhai phải lá cây
- Lấy phần lá còn trong miệng ra, cho súc miệng hoặc uống một ít nước.
- Ghi lại tên cây hoặc chụp ảnh cây để cung cấp cho bác sĩ.
- Liên hệ cơ sở y tế (với trẻ) hoặc bác sĩ thú y (với vật nuôi) nếu có biểu hiện bất thường như sưng môi, khó thở, nôn nhiều, lừ đừ. Không tự ý gây nôn.
Kết luận
Nhà có trẻ nhỏ và thú cưng vẫn có thể xanh mát, chỉ cần biết cây nào cần đặt xa tầm với và cây nào phù hợp để ở gần. Khi chọn cây, hãy hỏi người bán về tên khoa học của cây để tra cứu chính xác mức độ an toàn.